Medytacja w ruchu

Medytacja w ruchu (ang. moving meditation) to szeroka kategoria praktyk, w których uważność rozwija się poprzez świadomy ruch, oddech i kontakt z doznaniami ciała. Łączy je intencja traktowania ruchu jako narzędzia skupienia. Medytacja w ruchu obejmuje praktyki wywodzące się z różnych tradycji.

Pojęcie częściowo pokrywa się ze świadomym ruchem. Świadomy taniec może być formą medytacji w ruchu, lecz należą do niej także praktyki takie jak tai chi, qigong czy medytacja chodzona.

Charakterystyka

Wspólnym elementem tych praktyk jest kierowanie uwagi w stronę chwili obecnej, oddechu i odczuć płynących z ciała. Intensywność ruchu może być bardzo różna – od powolnego chodu po dynamiczną sekwencję jogi lub improwizowany taniec.

Główne formy

Do medytacji w ruchu zalicza się praktyki z wielu tradycji, w tym:

• medytację chodzoną – powolny, uważny chód, w buddyzmie zen znany jako kinhin, często przeplatany z medytacją siedzącą;
• tai chi – chińską sztukę ruchu wywodzącą się ze sztuk walki, łączącą płynne sekwencje z oddechem i skupioną uwagą;
• qigong – chińską praktykę łączącą ruch, oddech i pracę z energią qi;
• wybrane formy jogi, na przykład vinyasę, gdy ruch pozostaje połączony z uważnością na oddech i ciało;
• świadomy taniec – improwizowany taniec jako praktykę uważności, na przykład 5 Rytmów.

Korzenie

Medytacja w ruchu nie ma jednego źródła. Medytacja chodzona należy do dawnych praktyk buddyjskich i służy podtrzymaniu uważności poza pozycją siedzącą, tai chi i qigong wyrastają z chińskich tradycji ruchu, oddechu i pracy z qi, a współczesne praktyki świadomego ruchu i tańca rozwinęły się głównie w drugiej połowie XX wieku.

Zastosowanie i korzyści

Spośród form medytacji w ruchu najlepiej przebadane są tai chi i qigong. Badania wskazują, że u osób starszych mogą wspierać funkcje poznawcze i fizyczne, a także dobrostan emocjonalny. Dane dotyczące medytacji chodzonej i świadomego tańca są skromniejsze. Siła dowodów różni się wyraźnie między poszczególnymi praktykami.