Shirodhara

Shirodhara (sanskr. śirodhārā, od śiras – „głowa” i dhārā – „strumień, przepływ”) to ajurwedyjski zabieg polegający na powolnym, ciągłym polewaniu czoła ciepłym płynem, najczęściej olejem, ze szczególnym uwzględnieniem okolicy między brwiami. Wykonuje go terapeuta, a sama praktyka znana jest przede wszystkim jako jeden z najgłębiej relaksujących zabiegów ajurwedy. Należy do ajurwedyjskich terapii olejowych i bywa stosowana jako zabieg towarzyszący w programach panchakarmy.

Jak przebiega

Osoba poddawana zabiegowi leży na plecach z zamkniętymi oczami. Z naczynia zawieszonego nad głową spływa na czoło ciągły, równomierny strumień ciepłego oleju, zwykle sezamowego lub kokosowego, czasem ziołowego mleka albo maślanki. Strumień kierowany jest na środek czoła i okolicę między brwiami, niekiedy delikatnie przesuwany. Zabieg trwa zazwyczaj od 30 do 50 minut, a jego monotonny, rytmiczny charakter działa wyciszająco. Bywa łączony z masażem głowy oraz innymi zabiegami ajurwedyjskimi.

Działanie

W ajurwedzie shirodhara bywa zalecana przy stresie, niepokoju, bezsenności, bólach głowy i przeciążeniu psychicznym. Opisywana bywa jako wprowadzanie umysłu w stan czujnego spokoju, podobny do tego z medytacji. Badania, na razie nieliczne i na małych grupach, sugerują, że zabieg sprzyja reakcji relaksacyjnej i przesunięciu aktywności układu nerwowego w stronę przywspółczulną, czemu mogą towarzyszyć spadek tętna i ciśnienia oraz obniżenie poczucia lęku. Dowody są jednak wstępne, dlatego shirodharę najlepiej traktować jako głęboko relaksacyjną praktykę wspierającą wyciszenie, a nie metodę leczenia.