Masaż klasyczny (szwedzki)

Masaż klasyczny, nazywany też masażem szwedzkim, to jedna z podstawowych i najczęściej stosowanych form masażu w tradycji zachodniej. Polega na wykonywaniu kilku technik manualnych na skórze, mięśniach i tkankach miękkich, zwykle z użyciem oleju lub balsamu, najczęściej na stole do masażu. W fizjoterapii bywa wykorzystywany jako masaż leczniczy, a w odnowie biologicznej jako zabieg regeneracyjny i relaksacyjny. Jego celem jest rozluźnienie napiętych mięśni, pobudzenie krążenia krwi i chłonki, zmniejszenie bólu oraz wsparcie regeneracji i odprężenia. Stanowi też fundament, na którym opiera się większość współczesnych technik masażu.

Techniki

Klasyczny masaż buduje kilka podstawowych chwytów, łączonych w płynną całość:

• głaskanie (effleurage) – lekkie, miarowe ruchy dłonią, którymi masaż się zaczyna i kończy, przeplata pozostałe techniki,
• rozcieranie (friction) – ruchy okrężne wyzwalające ciepło i rozluźniające tkanki oraz zrosty,
• ugniatanie (petrissage) – unoszenie, ściskanie i wyciskanie mięśni, jedna z technik najmocniej odczuwalnych przy pracy z napięciem mięśniowym,
• oklepywanie (tapotement) – rytmiczne, sprężyste uderzenia różnymi częściami dłoni, pobudzające tkanki,
• wibracja – drobne, szybkie drgania przenoszone na tkanki.

W polskiej szkole masażu wymienia się też uciski, wałkowanie i wstrząsanie. Dobór i kolejność technik dostosowuje się do celu zabiegu oraz stanu osoby masowanej.

Historia

Masaż klasyczny w obecnej postaci ukształtował się w XIX wieku. Często wiąże się go ze Szwedem Per Henrikiem Lingiem, twórcą „gimnastyki szwedzkiej”, łączącej ruch z zabiegami na ciele, choć francuskie nazwy chwytów wprowadził później holenderski lekarz Johan Georg Mezger. Stąd wzięła się popularna nazwa „masaż szwedzki”, będąca po części uproszczeniem historycznym. Z tej właśnie linii rozwinął się masaż stosowany dziś w fizjoterapii.

Zastosowanie i korzyści

Masaż klasyczny to najlepiej zbadana i najszerzej stosowana forma masażu, obecna zarówno w fizjoterapii, jak i w odnowie biologicznej. Działa przez nacisk i ruch, które rozluźniają mięśnie i powięź oraz pobudzają miejscowe krążenie, a także przez sam dotyk, sprzyjający wyciszeniu układu nerwowego. Dla wielu osób jego największą wartością jest głębokie odprężenie, poczucie ulgi i rozluźnienie napięcia – i to właśnie te efekty są najlepiej potwierdzone. Przeglądy badań, w tym opracowania NCCIH, wskazują ponadto, że masaż może przynosić ulgę przy bólach krzyża, karku i barków oraz pomagać w obniżeniu stresu i lęku. Najlepiej traktować go jako cenne wsparcie samopoczucia, regeneracji i radzenia sobie z napięciem, a przy dolegliwościach bólowych jako element opieki fizjoterapeutycznej.