Handpan

Handpan to współczesny melodyczny instrument perkusyjny w kształcie dwóch złączonych, wypukłych stalowych mis, na którym gra się dłońmi i palcami. Wydaje ciepłe, miękkie i długo wybrzmiewające tony, a jego pola są strojone do określonej skali, dzięki czemu można układać z nich proste melodie i akordowe współbrzmienia. Bywa wykorzystywany na koncertach, a także podczas sesji relaksacyjnych i kąpieli dźwiękowych.

Budowa i brzmienie

Instrument tworzą dwie uformowane stalowe półskorupy połączone na obrzeżu, co daje kształt przypominający soczewkę. Na górnej stronie centralne pole otacza krąg co najmniej siedmiu dalszych pól tonalnych, a na spodzie znajduje się okrągły otwór rezonansowy. W konstrukcji wywodzącej się z instrumentu Hang centralne pole nazywa się Ding, a dolny otwór rezonansowy Gu. Uderzenie w poszczególne pola wydobywa czysty ton wraz ze współbrzmiącymi alikwotami, a delikatna gra dłońmi daje brzmienie zarazem perkusyjne i śpiewne.

Pochodzenie i nazwa

Handpan jest wynalazkiem bardzo młodym. Pierwszy taki instrument, nazwany Hang, zbudowali w 2000 r. w Bernie Felix Rohner i Sabina Schärer z firmy PANArt. Twórcy wykorzystali doświadczenie w budowie steelpanów, inspirując się również brzmieniem i konstrukcją takich instrumentów jak indyjski ghatam, gongi oraz gamelan. Słowo „hang” oznacza w dialekcie berneńskim „rękę”. „Hang” jest nazwą handlową instrumentu PANArt, a określenie „handpan” pojawiło się w 2007 r. i upowszechniło jako nazwa podobnych instrumentów innych producentów.

Zastosowanie

Ze względu na łagodne, rezonujące brzmienie handpan szybko zyskał popularność w muzyce relaksacyjnej i medytacyjnej. Grają na nim uliczni i koncertujący muzycy, pojawia się w nagraniach do jogi i wyciszenia, a podczas kąpieli dźwiękowych bywa używany obok mis i gongów, wnosząc element melodii. Dla wielu osób jego dźwięk jest po prostu przyjemny i kojący, co czyni go częstym towarzyszem praktyk relaksacyjnych.